Kaza Kusur Oranları 2026: Tablo, Örnekler ve İtiraz
Özet: Kaza kusur oranı, kazada her sürücünün payını yüzdeyle gösteren değerlendirmedir; sigortanın kime ne ödeyeceğini bu oran belirler. %100 kusur tek tarafın tam sorumlu, %50-%50 iki tarafın eşit sorumlu olması demektir. Oranı sigorta eksperleri tutanak, kroki ve kamera kayıtlarına göre yazar; yanlış buluyorsanız itiraz hakkınız vardır.
Önemli: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye değildir. Somut dosyanızda tutanak, eksper raporu ve sigorta yazışmaları esastır.
Bu rehberde neler var?
- Kusur oranı nedir?
- Oranlar tablosu: %100 / %75-%25 / %50-%50
- 6 sık senaryoda kusur eğilimi
- Kusur nasıl belirlenir? (5 adım)
- TRAMER sorgulama adımları
- Kusur neden önemli? (3 para kapısı)
- İtiraz: sigorta + Tahkim + dava
- 10 detaylı senaryo + SSS
Kusur oranı nedir?
Trafik kazasında "kim haklı" sorusunun sigorta dilindeki karşılığıdır. Eksper, kaza tespit tutanağı, kroki, fotoğraf ve varsa kamera kaydına bakarak her sürücüye yüzde yazar. Toplam her zaman %100'dür: %100-%0, %75-%25, %50-%50 gibi. Oran doğrudan tazminatı etkiler — %25 kusurluysanız karşı tarafın hasarının %25'ini sizin sigortanız öder.
Kusur oranları tablosu ve anlamları
| Oran | Anlamı | Pratik sonuç |
|---|---|---|
| %100 - %0 | Tek taraf tam kusurlu | Kusursuz tarafın hasarını kusurlunun sigortası öder |
| %75 - %25 | Ağır hafif ayrımı | Taraflar hasarı orana göre paylaşır |
| %50 - %50 | Eşit kusur | Her taraf kendi hasarının yarısını karşıdan alır |
En sık senaryolar: kim kusurlu çıkar?
| Senaryo | Genel eğilim | Not |
|---|---|---|
| Arkadan çarpma | Çarpan %100'e yakın | Takip mesafesi kuralı; ani duruş ispatlanırsa değişebilir |
| Kırmızı ışıkta geçip çarpma | Işık ihlali yapan ağır kusurlu | Kamera kaydı belirleyicidir |
| Ana yol - tali yol kavşağı | Yol vermeyen tali yol sürücüsü | Levha ve çizgiler incelenir |
| Park halindeki araca çarpma | Çarpan kusurlu | Yasak parktaysa pay tartışılır |
| Şerit değiştirirken temas | Şerit değiştiren kusurlu | Sinyal ve kontrol değerlendirilir |
| U dönüşünde çarpışma | Dönüş yapan kusurlu eğilimi | Yasak yerdeyse %100'e gider |
Bunlar eğilimdir, kural değil. Eksper her dosyayı kendi deliliyle değerlendirir; "arkadan çarptım, kesin %100 benim" diye peşin hüküm vermeyin.
Yaya geçidinde yol vermemek ayrıca para cezası ve 20 ceza puanı gerektirir: yayaya yol vermeme cezası 2026.
Kusur oranı nasıl belirlenir? (adım adım)
- Tutanak: Anlaşmalı tutanak veya polis tutanağı doldurulur — tutanak rehberi.
- İhbar: Sigortaya 5 iş günü içinde haber verilir.
- Eksper: Sigorta şirketi eksper atar; kroki, foto ve ifadeleri inceler.
- TRAMER: Sonuç Sigorta Bilgi Merkezi'ne işlenir; kusur oranını e-Devlet/SBM'den sorgulayabilirsiniz.
- Ödeme: Orana göre hasar bedelleri ödenir.
Kusur oranı neden önemli? (3 para kapısı)
- Hasar tazminatı: Karşı tarafın tamir bedeli kusur oranında ödenir.
- Değer kaybı: Kusursuz veya az kusurlu taraf değer kaybı isteyebilir — ilgili analiz değil, yakında: değer kaybı rehberi.
- Prim: Kusurlu kazalar sigorta basamağınızı düşürüp primi artırır — sigorta rehberi.
Kusura itiraz nasıl yapılır?
- TRAMER sonucunu ve eksper raporunu isteyin; hangi delile göre oran yazılmış görün.
- Ek delil toplayın: kamera kaydı, tanık, kroki hatası, sinyalizasyon fotoğrafı.
- Sigorta şirketine yazılı itiraz edin (gerekçeli).
- Sonuç değişmezse Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurun (cüzî başvuru ücreti, e-Devlet'ten takip).
- Tahkim de tatmin etmezse dava yolu açıktır; bu noktada avukat desteği alın.
Sık yapılan hatalar
- Tutanakta "kusurluyum" yazmak (oranı eksper yazar, siz beyan etmeyin).
- Krokiyi özensiz çizmek (eksperin ana delilidir).
- Fotoğraf çekmeden araçları çekmek.
- 5 günlük ihbar süresini kaçırmak.
- %50 kusuru "berabere, kimse ödemez" sanmak (ödeme orana göre yapılır).
- İtirazda yeni delil sunmadan "haksız" demek.
Sık Sorulan Sorular
%100 kusurlu ne demek?
Kazanın tamamından tek tarafın sorumlu bulunmasıdır. Kusursuz tarafın hasarı kusurlu tarafın trafik sigortasından ödenir.
Arkadan çarpma her zaman %100 müdür?
Genelde çarpan ağır kusurlu çıkar ama otomatik kural değildir; öndeki aracın ani-manevrası, geri vitesi gibi ispatlanan durumlar oranı değiştirir.
Kusur oranımı nereden öğrenirim?
SBM TRAMER sorgulama ve sigorta şirketinizden. e-Devlet üzerinden hasar ve kusur bilgilerine ulaşılabilir.
Kusura itiraz süresi var mı?
Sigorta şirketine itirazda gecikmeyin; Tahkim Komisyonu başvurusu için zamanaşımı süreleri dosyaya göre değişir — evrak tarihlerini saklayın.
%50-%50'de kim ne öder?
Her taraf kendi hasarının yarısını karşı tarafın sigortasından alır; kalan yarı kendine kalır (kasko varsa kasko devreye girebilir).
Tutanak yoksa kusur belirlenir mi?
Zorlaşır. Polis tutanağı, kamera ve tanıkla yine değerlendirilebilir ama anlaşmalı tutanak en hızlı yoldur.
Kusurlu taraf değer kaybı alabilir mi?
Genel kural kusursuz/az kusurlu lehinedir; tam kusurlu taraf karşıdan değer kaybı alamaz.
TRAMER kusur sorgulama (e-Devlet adımları)
- e-Devlet'e giriş yapın.
- Arama kutusuna "Trafik Kazası Kusur Oranı Sorgulama" yazın (SBM hizmeti).
- Plaka ve kaza tarihiyle sorgulayın; oran %100-%0, %75-%25, %50-%50 formatında görünür.
- Sonuç yoksa dosya henüz eksperde demektir; 1-2 hafta sonra tekrar bakın.
- Oranı ekran görüntüsüyle saklayın; itirazda lazım olur.
Alternatif: SBM'nin SMS sorgusu (plaka + tarih bilgisiyle) ve sigorta şirketinizin müşteri hizmetleri. Kaynak: SBM.
Kusur kaydı ile aracın hasar geçmişi farklı sorgulardır. Bir aracın sigortadan ödenmiş kazalarını plaka ile öğrenmek için hasar kaydı sorgulama rehberine bakın.
10 detaylı senaryo
1) Işıklarda arkadan çarpma: Çarpan genelde %100'e yakın. Öndeki sürücünün aniden geri vites yaptığı kamerayla ispatlanırsa tablo değişir.
2) Kırmızı ışıkta geçene yandan çarpma: Işık ihlali yapan ağır kusurlu; MOBESE/kamera kaydı belirleyicidir. Kayıt yoksa tanık ve kroki konuşur.
3) Tali yoldan ana yola çıkış: Yol vermeyen tali yol sürücüsü kusurlu eğilimi. Levha yoksa belediye sorumluluğu tartışması açılır ama sürücü payı genelde kalır.
4) Park halindeki araca çarpma: Çarpan kusurlu. Araç yasak yere (kavşak içi, yaya geçidi) park ettiyse pay tartışması çıkar.
5) Sinyalsiz şerit değiştirme: Şerit değiştiren kusurlu eğilimi. İki araç aynı anda şerit değiştirdiyse %50-%50 gündeme gelir.
6) U dönüşünde çarpışma: Dönüş yapan kusurlu eğilimi; yasak yerdeyse %100'e gider.
7) Zincirleme (3 araç): Her temas ayrı değerlendirilir; ortadaki araç hem mağdur hem kusurlu olabilir. Tutanakta sıra ve kroki kritiktir.
8) Yaya geçidinde yayaya çarpma: Sürücü ağır kusurlu eğilimi (74/a-b: 5.662 TL ceza da ayrı yazılır). Yayanın kırmızı ışıkta fırladığı ispatlanırsa pay değişir.
9) Otoparkta iki araç teması: Kroki ve güvenlik kamerası yoksa %50-%50 sık görülür. Kamera varsa kural ihlali yapan bulunur.
10) Kasko + karşı taraf kusurlu: Kaskonuz öder, sonra kusurlunun trafik sigortasına rücu eder; sizin prim basamağınız kusursuzsanız etkilenmez.
Eksper raporunu nasıl okurum?
Raporda ihlal maddeleri, kroki değerlendirmesi ve yüzde dağılımı yazar. Hangi delile dayanıldığı "gerekçe" bölümündedir; itirazınız o gerekçeyi çürütmelidir.
Sigorta Tahkim Komisyonu nedir?
Sigorta anlaşmazlıklarını mahkemeden hızlı çözen hakem heyetidir. Cüzî başvuru ücretiyle e-Devlet üzerinden başvurulur; kararı sigorta şirketini bağlar.
Kusursuz taraf hep %100 alır mı?
Hasar tazminatında evet ilke olarak; ancak poliçe limitleri ve değer kaybı gibi kalemler ayrı hesaplanır.
Kaza sonrası ilk 24 saat ne yapmalıyım?
Tutanak + kroki + fotoğraf + tanık telefonu + sigortaya ihbar. Detay: tutanak rehberi.
Anlaşmalı tutanak şartları (ne zaman geçerli?)
- Sadece maddi hasarlı kazalarda (yaralanma/ölüm varsa polis şart).
- Taraflar ehliyetli, araçlar sigortalı olmalı.
- Alkol/uyuşturucu şüphesi varsa anlaşmalı tutanak yapılmaz.
- Kamu aracı karıştıysa tutanak şekli değişir.
- Anlaşmazlık varsa polis çağrılır; zorlamayın.
Polis ne zaman çağrılır?
- Ölümlü veya yaralanmalı kaza → 112 + polis, araçlar kımıldatılmaz.
- Taraflardan biri alkollü şüphesi taşıyorsa.
- Tutanakta anlaşılamıyorsa.
- Yabancı plakalı araç karıştıysa.
- Kaza yerinden kaçma varsa (81/1-d-2: 46.000 TL + 20 puan ayrıca).
Kaza sonrası ilk 24 saat kontrol listesi
- Güvenlik: dörtlü, yelek, üçgen reflektör.
- 112 (yaralanma varsa) + polis (gerekli hallerde).
- Tutanak + kroki + 4 yönden fotoğraf + plaka yakın çekim.
- Karşı tarafın ruhsat, ehliyet, poliçe fotoğrafı.
- Tanık varsa telefonunu alın.
- 5 iş günü içinde sigortaya ihbar.
- TRAMER'den kusuru takip edin.
- Aracı onarmadan önce eksperin görmesini bekleyin.
Anlaşmalı tutanak kaç araçla yapılır?
İki araçlı kazalarda standarttır; çok araçlı zincirlemede her eşleşme için ayrı değerlendirme yapılır, polis tutanağı önerilir.
Kaza yerinden ayrılmanın cezası ne kadar?
EGM 2026 tarifesinde 81/1-d-2'den 46.000 TL + 20 puan; ölümlü-yaralanmalı yerden ayrılmada ayrıca 2 yıl ehliyet ve hapis gündeme gelir.
Eksper ne zaman atanır?
Sigorta ihbarından sonra genelde birkaç iş günü içinde; yoğunluk ve ile göre değişir. Atanmazsa şirketi yazılı sıkıştırın.
Kusur %0 çıktı, şimdi ne olacak?
Hasarınız karşı tarafın trafik sigortasından ödenir + değer kaybı talep edebilirsiniz. Evrakları toplayın.
Sigorta şirketiyle yazışma dili (örnek cümleler)
- "... tarihli kazaya ait ... numaralı tutanak ve TRAMER kaydının tarafıma gönderilmesini talep ederim."
- "Eksper raporunda ... delili değerlendirilmemiştir; ekte kamera kaydı sunuyorum."
- "Kusur oranına gerekçeli itiraz ediyorum; yeniden inceleme talep ederim."
- Her yazışmada dosya numarası, plaka ve tarih yazın; iadeli taahhütlü veya KEP kullanın.
KEP nedir, gerekli mi?
Kayıtlı elektronik posta; gönderi-ispat gücündedir. Zorunlu değil ama itirazda ispat kolaylığı sağlar.
Sigorta cevap vermezse ne olur?
Yazılı başvuruya süresi içinde cevap gelmezse Tahkim'e gidiş gerekçesi güçlenir; başvuru tarihlerini saklayın.
Kusur ve sigorta primi ilişkisi
- Kusurlu kaza hasarsızlık basamağınızı düşürür; yenilemede prim artar.
- Kusursuz tarafın basamağı etkilenmez.
- %50-%50'de iki taraf da kısmi etkilenir.
- Prim hesabı SBM basamak sistemine göre yapılır — detay: sigorta rehberi.
Kusur oranı ne kadar sürede belli olur?
Basit dosyalarda haftalar, itilaflı dosyalarda aylar sürebilir. TRAMER'den düzenli takip edin.
Eksperle görüşebilir miyim?
Evet; randevulaşıp kroki ve fotoğraflarınızı anlatabilirsiniz. Nezaketli ve belgeli olun.
Resmi Kaynaklar
Sonuç
Kusur oranı = paranın yönü. Tutanağı düzgün doldurun, kroki ve fotoğrafı eksik etmeyin, TRAMER sonucunu kontrol edip haksızsa delille itiraz edin.
Son güncelleme: Eylül 2026
Yorumlar
Disqus hesabı gerekmez. Yorum kutusuna tıklayın → giriş penceresinin altında «Misafir olarak yorum yapmak istiyorum» kutusunu işaretleyin → ad ve e-posta girin. Alternatif: Google ile tek tıkla giriş.